Ad-Dukhaan
النكت والعيوناین متن عربی یک تفسیر کلاسیک است، همان‌گونه که در Quranic Universal Library (QUL، از Tarteel) آمده و از نسخهٔ باز داده‌های QUL گرفته شده که spa5k/tafsir_api نگه می‌دارد. QUL نمی‌گوید از کدام چاپ پیروی می‌کند و برای متن‌ها مجوزی بیان نمی‌کند، پس حق نمایش آن‌ها تأیید نشده است. کسی آن را با کتاب چاپی یا نسخهٔ خطی مقایسه نکرده و عالمی آن را بررسی نکرده است. هر بخش در کنار آیه‌هایی آمده که دربارهٔ آن‌ها توضیح می‌دهد و این آیه‌ها متن قرآن از Tanzil است، همان‌گونه که آنجا هست. جایی که متن یادداشتی از ویراستار در قلاب‌های دوگانه دارد، همان‌گونه که هست نشان داده می‌شود. هنوز ترجمه‌ای وجود ندارد.
متن ازQuranic Universal Libraryspa5k/tafsir_apiMITبرداشته‌شده در 2026-10-21
إِنَّ شَجَرَتَ ٱلزَّقُّومِ ۴۳ طَعَامُ ٱلْأَثِيمِ ۴۴ كَٱلْمُهْلِ يَغْلِى فِى ٱلْبُطُونِ ۴۵ كَغَلْىِ ٱلْحَمِيمِ ۴۶ خُذُوهُ فَٱعْتِلُوهُ إِلَىٰ سَوَآءِ ٱلْجَحِيمِ ۴۷ ثُمَّ صُبُّوا۟ فَوْقَ رَأْسِهِۦ مِنْ عَذَابِ ٱلْحَمِيمِ ۴۸ ذُقْ إِنَّكَ أَنتَ ٱلْعَزِيزُ ٱلْكَرِيمُ ۴۹ إِنَّ هَـٰذَا مَا كُنتُم بِهِۦ تَمْتَرُونَ ۵۰
(p-٢٥٧)﴿إنَّ شَجَرَتَ الزَّقُّومِ﴾ ﴿طَعامُ الأثِيمِ﴾ ﴿كالمُهْلِ يَغْلِي في البُطُونِ﴾ ﴿كَغَلْيِ الحَمِيمِ﴾ ﴿خُذُوهُ فاعْتِلُوهُ إلى سَواءِ الجَحِيمِ﴾ ﴿ثُمَّ صُبُّوا فَوْقَ رَأْسِهِ مِن عَذابِ الحَمِيمِ﴾ ﴿ذُقْ إنَّكَ أنْتَ العَزِيزُ الكَرِيمُ﴾ ﴿إنَّ هَذا ما كُنْتُمْ بِهِ تَمْتَرُونَ﴾
قَوْلُهُ عَزَّ وجَلَّ: ﴿إنَّ شَجَرَتَ الزَّقُّومِ﴾ ﴿طَعامُ الأثِيمِ﴾ قَدْ ذَكَرْنا ما في الزَّقُّومِ مِنَ الأقاوِيلِ، وهو في اللُّغَةِ ما أُكِلَ بِكُرْهٍ شَدِيدٍ.
وَلِهَذا يُقالُ قَدْ تَزَقَّمَ هَذا الطَّعامَ تَزَقُّمًا أيْ هو في حُكْمِ مَن أكَلَهُ بِكُرْهٍ شَدِيدٍ لِحَشْوِ فَمِهِ وشِدَّةِ شَرِّهِ.
وَحَكى النَّقّاشُ عَنْ مُجاهِدٍ أنَّ شَجَرَةَ الزَّقُّومِ أبُو جَهْلٍ.
وَفي الأثِيمِ وجْهانِ:
أحَدُهُما: أنَّهُ الآثِمُ، قالَهُ ابْنُ عِيسى.
الثّانِي: المُشْرِكُ المُكْتَسِبُ لِلْإثْمِ، قالَهُ يَحْيى.
قَوْلُهُ عَزَّ وجَلَّ: ﴿خُذُوهُ فاعْتِلُوهُ﴾ فِيهِ خَمْسَةُ أوْجُهٍ:
أحَدُها: فَجُرُّوهُ، قالَهُ الحَسَنُ.
الثّانِي: فادْفَعُوهُ، قالَهُ مُجاهِدٌ.
الثّالِثُ: فَسُوقُوهُ، حَكاهُ الكَلْبِيُّ.
الرّابِعُ: فاقْصِفُوهُ كَما يُقْصَفُ الحَطَبُ، حَكاهُ الأعْمَشُ:
الخامِسُ: فَرُدُّوهُ بِالعُنْفِ، قالَهُ ابْنُ قُتَيْبَةَ.
قالَ الفَرَزْدَقُ
؎ لَيْسَ الكِرامُ بِناحِلِيكَ أباهم حَتّى تَرُدَّ إلى عَطِيَّةٍ تَعْتِلُ
﴿إلى سَواءِ الجَحِيمِ﴾ فِيهِ وجْهانِ:
أحَدُهُما: وسَطُ الجَحِيمِ، قالَهُ ابْنُ عَبّاسٍ والضَّحّاكُ وقَتادَةُ.
الثّانِي: مُعْظَمُ الجَحِيمِ يُصِيبُهُ الحَرُّ مِن جَوانِبِها، قالَهُ الحَسَنُ.
(p-٢٥٨)قَوْلُهُ عَزَّ وجَلَّ: ﴿ذُقْ إنَّكَ أنْتَ العَزِيزُ الكَرِيمُ﴾ قالَ قَتادَةُ: نَزَلَتْ في أبِي جَهْلٍ، وفِيهِ أرْبَعَةُ أوْجُهٍ:
أحَدُها: مَعْناهُ أنَّكَ لَسْتَ بِعَزِيزٍ ولا كَرِيمٍ، لِأنَّهُ قالَ تَوَعَّدَنِي مُحَمَّدٌ، واللَّهِ إنِّي لَأعَزُّ مَن مَشى حَبْلَيْها، فَرَدَّ اللَّهُ عَلَيْهِ قَوْلَهُ، قالَهُ قَتادَةُ.
الثّانِي: أنَّكَ أنْتَ العَزِيزُ الكَرِيمُ عِنْدَ نَفْسِكَ، قالَهُ قَتادَةُ أيْضًا.
الثّالِثُ: أنَّهُ قِيلَ لَهُ ذَلِكَ اسْتِهْزاءً عَلى جِهَةِ الإهانَةِ، قالَهُ سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ.
الرّابِعُ: إنَّكَ أنْتَ العَزِيزُ في قَوْمِكَ، الكَرِيمُ عَلى أهْلِكَ حَكاهُ ابْنُ عِيسى.