از ابوهریره رضی الله عنه از پیامبر صلی الله علیه وسلم روایت است که فرمودند: «قَالَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى: أَعْدَدْتُ لِعِبَادِي الصَّالِحِينَ، مَا لَا عَيْنٌ رَأَتْ، وَلَا أُذُنٌ سَمِعَتْ، وَلَا خَطَرَ عَلَى قَلْبِ بَشَرٍ». یعنی: «خداوند تبارک و تعالی فرمود: برای بندگان صالحم چیزهایی آماده کردهام که نه چشمی دیده، و نه گوشی شنیده، و نه بر قلب بشری خطور کرده است». ابوهریره گفت: اگر خواستید بخوانید: {فَلَا تَعْلَمُ نَفْسٌ مَا أُخْفِيَ لَهُمْ مِنْ قُرَّةِ أَعْيُنٍ} (هیچکس نمیداند چه پاداشهایی که مایهٔ روشنیِ چشمهاست برای آنان پنهان شده است) [سجده: ۱۷].
بخارى و مسلم در روايت آن اتفاق دارنددرجهصحیح است
شرح
پیامبر صلی الله علیه و سلم خبر دادهاند که خداوند تبارک و تعالی فرمود: برای بزرگداشت بندگان صالحم در بهشت، چیزهایی را مهیا و آماده کردهام که هیچ چشمی ذات آن را ندیده، و هیچ گوشی وصف آن را نشنیده، و ماهیت آن بر قلب هیچ بشری نگذشته و خطور نکرده است. ابوهریره رضی الله عنه گفت: اگر خواستید بخوانید:
{فَلَا تَعْلَمُ نَفْسٌ مَا أُخْفِيَ لَهُمْ مِنْ قُرَّةِ أَعْيُنٍ} (هیچکس نمیداند چه پاداشهایی که مایهٔ روشنیِ چشمهاست برای آنان پنهان شده است) [السجدة: ۱۷].
فواید
این حدیث از جمله احادیثی است که پیامبر صلی الله علیه و سلم از پروردگارشان روایت میکنند و حدیث قدسی یا الهی نامیده میشود، و آن حدیثی است که لفظ و معنایش از خداست، غیر از اینکه ویژگیهای قرآن را که آن را از غیر خود متمایز کرده، مانند تعبد به تلاوتش، طهارت برای [لمس] آن، مبارزهخواهی و اعجاز و غیره را ندارد.
تشویق به انجام طاعات و ترک منکرات؛ برای دست یافتن به آنچه خداوند برای بندگان صالحش آماده کرده است.
خداوند متعال در کتابش و سنت رسولش، ما را بر همهٔ آنچه در بهشت است، آگاه نکرده است، و آنچه نمیدانیم، بزرگتر از آن چیزی است که میدانیم.
بیان کمال نعمتهای بهشت، و اینکه اهل آن شادیهایی را مییابند که از هر گونه کدورت یا نگرانی خالی است.
کالای دنیا زودگذر است و آخرت بهتر و پایدارتر است.
مرجع
صحيح البخاري (6/ 115) (4779).
صحيح مسلم (4/ 2174) (2824).
بهجة الناظرين شرح رياض الصالحين، لسليم الهلالي (3/ 342).
التنوير شرح الجامع الصغير، لمحمد الصنعاني (7/ 587).
تيسير الكريم الرحمن في تفسير كلام المنان، عبد الرحمن آل سعدي (ص187).
هر حدیث، درجه، شرح و فایده در اینجا دقیقاً همانگونه که HadeethEnc.com منتشر میکند، بر پایهٔ شرایط بازنشر آن، نشان داده شده است. درجه نام کسی را که حکم داده است نمیآورد. ترجمهها و شرحها از نویسندگان خودِ آن است و برخی احکامی را بیان میکنند؛ بازبینان سبیل آنها را بررسی نکردهاند. حدیث عربی، متن اصلی است. منبع: HadeethEnc.com