پرش به محتوا
Tafsīr Abī as-Suʿūd · Az-Zumar
سورهٔ ۳۹

Az-Zumar

إرشاد العقل السليم إلى مزايا الكتاب الكريم

این متن عربی یک تفسیر کلاسیک است، همان‌گونه که در Quranic Universal Library (QUL، از Tarteel) آمده و از نسخهٔ باز داده‌های QUL گرفته شده که spa5k/tafsir_api نگه می‌دارد. QUL نمی‌گوید از کدام چاپ پیروی می‌کند و برای متن‌ها مجوزی بیان نمی‌کند، پس حق نمایش آن‌ها تأیید نشده است. کسی آن را با کتاب چاپی یا نسخهٔ خطی مقایسه نکرده و عالمی آن را بررسی نکرده است. هر بخش در کنار آیه‌هایی آمده که دربارهٔ آن‌ها توضیح می‌دهد و این آیه‌ها متن قرآن از Tanzil است، همان‌گونه که آنجا هست. جایی که متن یادداشتی از ویراستار در قلاب‌های دوگانه دارد، همان‌گونه که هست نشان داده می‌شود. هنوز ترجمه‌ای وجود ندارد.

متن ازQuranic Universal Libraryspa5k/tafsir_apiMITبرداشته‌شده در 2026-10-21

آیهٔ ۵۶

أَن تَقُولَ نَفْسٌ يَـٰحَسْرَتَىٰ عَلَىٰ مَا فَرَّطتُ فِى جَنۢبِ ٱللَّهِ وَإِن كُنتُ لَمِنَ ٱلسَّـٰخِرِينَ ۵۶

﴿أنْ تَقُولَ نَفْسٌ﴾ أيْ: كَراهَةَ أنْ تَقُولَ. والتَّنْكِيرُ لِلتَّكْثِيرِ كَما في قَوْلِهِ تَعالى: ﴿عَلِمَتْ نَفْسٌ ما أحْضَرَتْ﴾ فَإنَّهُ مَسْلَكٌ رُبَّما يُسْلَكُ عِنْدَ إرادَةِ التَّكْثِيرِ والتَّعْمِيمِ، وقَدْ مَرَّ تَحْقِيقُهُ في مَطْلَعِ سُورَةِ الحِجْرِ.

﴿يا حَسْرَتا﴾ بِالألِفِ بَدَلًا مِن ياءِ الإضافَةِ، وقُرِئَ: ( يا حَسْرَتاهُ ) بِهاءِ السَّكْتِ وقْفًا، وقُرِئَ: ( ياحَسْرَتايَ ) بِالجَمْعِ بَيْنَ العِوَضَيْنِ، وقُرِئَ: ( يا حَسْرَتِي ) عَلى الأصْلِ، أيِ: احْضُرِي فَهَذا أوانُ حُضُورِكِ.

﴿عَلى ما فَرَّطْتُ﴾ أيْ: عَلى تَفْرِيطِي وتَقْصِيرِي ﴿فِي جَنْبِ اللَّهِ﴾ أيْ: جانِبِهِ وفي حَقِّهِ وطاعَتِهِ، وعَلَيْهِ قَوْلُ مَن قالَ:

أما تَتَّقِينَ اللَّهَ في جَنْبٍ وامِقٍ. . . لَهُ كَبِدٌ حَرّى وعَيْنٌ تَرَقْرَقُ

وَهُوَ كِنايَةٌ فِيها مُبالَغَةٌ، وقِيلَ: في ذاتِ اللَّهِ عَلى تَقْدِيرِ مُضافٍ كالطّاعَةِ، وقِيلَ: في قُرْبِهِ مِن قَوْلِهِ تَعالى: ﴿والصّاحِبِ بِالجَنْبِ﴾ وقُرِئَ: ( في ذِكْرِ اللَّهِ ) .

﴿وَإنْ كُنْتُ لَمِنَ السّاخِرِينَ﴾ أيِ: المُسْتَهْزِئِينَ بِدِينِ اللَّهِ تَعالى وأهْلِهِ. ومَحَلُّ الجُمْلَةِ النَّصْبُ عَلى الحالِ، أيْ: فَرَّطْتُ وأنا ساخِرٌ.