Aal-i-Imraan

وَمَآ أَصَـٰبَكُمْ يَوْمَ ٱلْتَقَى ٱلْجَمْعَانِ فَبِإِذْنِ ٱللَّهِ وَلِيَعْلَمَ ٱلْمُؤْمِنِينَ 166 وَلِيَعْلَمَ ٱلَّذِينَ نَافَقُوا۟ ۚ وَقِيلَ لَهُمْ تَعَالَوْا۟ قَـٰتِلُوا۟ فِى سَبِيلِ ٱللَّهِ أَوِ ٱدْفَعُوا۟ ۖ قَالُوا۟ لَوْ نَعْلَمُ قِتَالًا لَّٱتَّبَعْنَـٰكُمْ ۗ هُمْ لِلْكُفْرِ يَوْمَئِذٍ أَقْرَبُ مِنْهُمْ لِلْإِيمَـٰنِ ۚ يَقُولُونَ بِأَفْوَٰهِهِم مَّا لَيْسَ فِى قُلُوبِهِمْ ۗ وَٱللَّهُ أَعْلَمُ بِمَا يَكْتُمُونَ 167

{166 - 167} Kisha akajulisha kwamba yale yaliyowasibu siku yalipokutana makundi yale mawili: Kundi la Waislamu na kundi la washirikina katika Uhud ya kuuwawa na kushindwa, kwamba ni kwa idhini yake, na hukumu yake, na majaliwa yake. Hakuna cha kuyazuia, na hakuna budi yatokee. Na jambo la kimajaliwa likitekelezeka, basi haibaki isipokuwa ni kujisalimisha kwalo, na kwamba alilijaalia kwa sababu ya hekima kubwa na manufaa makubwa, na ili abainike kwalo Muumini kutokana na mnafiki, ambao walipoamrishwa kupigana vita; “Njooni mpigane katika Njia ya Mwenyezi Mungu.” Yani, kuiondoshea mabaya Dini ya Mwenyezi Mungu na kuilinda na kutaka radhi za Mwenyezi Mungu, “au lindeni” vitakatifu vyenu na nchi yenu ikiwa hamna nia njema. Lakini walikataa hilo na wakaomba udhuru, “Wakasema: Tungelijua kuna kupigana vita, bila ya shaka tungeliwafuata.” Yani, lau tungelijua kuwa kutakuwa na vita baina yenu na wao, basi tungelikufuata. Nao ni waongo katika hili. Bila shaka walikwisha jua na wakawa na yakini, na kila mmoja alijua kwamba washirikina hawa walikuwa wamejawa na hasira na ghadhabu dhidi ya Waumini, kwa sababu ya yale yaliyokuwa wamewasibu. Na kwamba walitoa mali zao na wakakusanya wawezavyo miongoni mwa wanaume na matayarisho. Na wakaja katika jeshi kubwa, wakiwaendea Waumini katika nchi yao, likiwa na shauku ya kupigana vita nao. Basi yule ambaye hali yake ni hii, vipi itafikiriwa kwamba hakutakuwa na vita baina yao na Waumini? Hasa kwamba Waislamu walikuwa wameshatoka Madina na wakawatokea maadui zao. Hili ni katika yasiyowezekana. Lakini wanafiki walidhani kuwa udhuru huu utawaonekania Waumini kuwa mzuri. Mwenyezi Mungu akasema, “Wao siku ile na ukafiri.” Yani, katika hali ile ambayo waliacha kutoka ndani yake pamoja na Waumini, “walikuwa karibu zaidi kuliko Imani. Wanasema kwa midomo yao yasiyokuwa katika nyoyo zao.” Na hili ni jambo mahsusi kwa wanafiki. Wanadhihirisha kwa maneno yao na matendo yao yale wanayoficha kinyume chake katika nyoyo zao na siri zao. Na katika hayo ni kauli yao, “Lau tungelijua kuna kupigana vita, bila ya shaka tungeliwafuata.” Kwani wao kwa hakika walikwisha jua kutokea kwa vita. Na Aya hii inatumika kama ushahidi juu ya kanuni ya kufanya ovu dogo zaidi kati ya maovu mawili, ili kuzuia la juu zaidi kati ya mawili hayo. Na kufanya masilahi ya chini zaidi kati ya masilahi mawili kwa sababu ya kutoliweza liliko juu zaidi kati ya mawili hayo. Kwa sababu, wanafiki waliamrishwa kuipigania dini. Na ikiwa hawatafanya hivyo, basi kwa ajili ya kuwalinda familia na nchi. “Na Mwenyezi Mungu anajua vyema wanayoyaficha.” Basi atayadhihirisha kwa waja wake Waumini na kuwaadhibu kwa hayo.